Vaka dizini/Selâhaddin ve Üçüncü Sefer

25 Kasım 1177 · Remle yakınları

Montgisard Muharebesi

Muharebe

25 Kasım 1177'de on altı yaşındaki Kudüs kralı IV. Baudouin, Remle yakınlarındaki Montgisard'da Selâhaddin'in Mısır'dan gelen ordusunu ani bir saldırıyla bozguna uğrattı. Selâhaddin güçlükle kaçarak Mısır'a döndü; zafer krallığa birkaç yıllık bir nefes aldırdı.

Alt kayıtta IV. Baudouin'in Montgisard zaferini gösteren 13. yüzyıl minyatürü
Olay tasviri·BnF Français 9081 / Wikimedia Commons · Kamu malı

ARAŞTIRMA DOSYASI

Olayın tarihsel çözümlemesi

01

Arka plan

1177 sonbaharında Flandre kontu Philippe büyük bir kuvvetle Kutsal Topraklar'a gelmiş, ancak Mısır'a ortak bir sefer konusunda anlaşma sağlanamamıştı. Philippe, Antakya ve Trablus kuvvetleriyle birlikte kuzeyde Hârim'i kuşatmaya gitti. Krallığın ordusunun önemli bir kısmının uzakta olmasından yararlanan Selâhaddin, Kasım'da Mısır'dan büyük bir orduyla Filistin'e girdi.

02

Olayların seyri

IV. Baudouin, Askalân'a girerek Selâhaddin'in önünü kesmeye çalıştı, ancak Mısır ordusu krallığın içlerine doğru ilerleyip Remle'yi yaktı. Selâhaddin zaferini kesin sayarak birliklerinin geniş bir alana yağma için dağılmasına izin verdi.

Kral, Renaud de Châtillon ve az sayıda şövalyeyle Askalân'dan çıkarak kıyı yolunu izledi; Gazze'deki Tapınakçılar da onlara katıldı. 25 Kasım'da Montgisard yakınlarında, düzenini kaybetmiş ve Hakiki Haç'ın taşındığı Frank kuvvetini beklemeyen Mısır ordusuna saldırıldı. Ordu dağıldı; Selâhaddin'in muhafız birliği büyük kayıp verdi ve sultan güçlükle kaçabildi.

03

Sonuçlar ve önemi

Geri çekilme sırasında Sina çölünde Mısır ordusu bedevi saldırıları ve erzak yokluğu nedeniyle daha da kayıp verdi. Montgisard, Selâhaddin'in kariyerindeki en ağır yenilgilerden biri oldu.

Ancak zafer, krallığın insan gücü ve kaynak eksikliğini gidermedi. Selâhaddin kısa sürede toparlandı ve 1179'da Merc-i Uyûn'da Franklara karşı intikam aldı. Muharebe, hasta genç kralın cesaretini simgeleyen bir anlatı olarak Latin belleğinde yer etti.

04

Kaynaklar ve tartışmalı noktalar

Willermus Tyrensis ve Ernoul'e atfedilen anlatı Latin bakışını verir; İmâdüddin el-İsfahânî, Ebû Şâme ve İbnü'l-Esîr yenilgiyi kabul eder ve Selâhaddin'in hatalarını aktarır. Frank ordusunun büyüklüğü (birkaç yüz şövalye) ve Mısır ordusunun büyüklüğü kaynaklarda farklı verilir. Muharebenin kesin yeri tartışmalıdır.

Yöntem notu

Bu dosyadaki tarih, yer ve sayılar başlıca anlatı kaynakları ile modern araştırmalar karşılaştırılarak verilmiştir. Kaynaklar arasında ayrışan bilgiler metinde ayrıca belirtilmiştir; tez veya yayın için ilgili neşir ve sayfa numarasına başvurulmalıdır.