Vaka dizini/Birinci Sefer ve Kuruluş

Temmuz 1098 · Antakya

Antakya Prinkepsliği'nin kuruluşu

Kurumsal gelişme

Antakya'nın alınmasından sonra Bohemund, şehrin Bizans'a iadesini reddederek kendi yönetimini kurdu. Raymond de Saint-Gilles ile süren anlaşmazlık 1099 başında Bohemund lehine sonuçlandı ve Antakya Prinkepsliği ayrı bir Haçlı devleti olarak şekillendi.

1097–1098 Antakya Kuşatması'nı betimleyen minyatür
Bağlamsal tasvir·Sébastien Mamerot, Passages d’outremer / Wikimedia Commons · Kamu malı

ARAŞTIRMA DOSYASI

Olayın tarihsel çözümlemesi

01

Arka plan

Bohemund, şehrin ele geçirilmesini sağlayan Firuz bağlantısını kurmadan önce diğer liderlerden, Antakya'yı ilk ele geçiren olursa şehrin ona ait olacağı sözünü almıştı. Diğer liderlerin bir kısmı ise Aleksios'a verilen yemin gereği şehrin Bizans'a teslim edilmesi gerektiğini düşünüyordu. Raymond de Saint-Gilles'in adamları şehrin köprü kapısını ve sarayın bir bölümünü elinde tutuyordu.

02

Olayların seyri

Kürboğa'nın yenilgisinden sonra liderler Bizans'a bir heyet gönderdi, ancak imparatordan olumlu bir cevap gelmedi. 1 Ağustos 1098'de papalık temsilcisi Adhémar'ın salgında ölmesi, liderler arasındaki dengeyi koruyan önemli bir otoriteyi ortadan kaldırdı. Sonbahar boyunca süren tartışmalarda Bohemund, Bizans'ın yardıma gelmediğini öne sürerek yemin yükümlülüğünün geçersiz olduğunu savundu.

Ocak 1099'da ordunun Kudüs'e yürümesi için baskı artınca Raymond güneye hareket etti; Bohemund Antakya'da kaldı ve kısa süre içinde Raymond'un adamlarını şehirden çıkararak tek hâkim oldu. Bohemund “princeps” unvanını kullandı.

03

Sonuçlar ve önemi

Antakya, Kudüs'e bağlı olmayan ayrı bir Latin devleti olarak örgütlendi. Bizans'ın şehir üzerindeki hak iddiası, Bohemund'un 1100'de Danişmendlilere esir düşmesinden sonra Tankred'in naipliğinde de sürdü. Bohemund 1108'de Devol Antlaşması ile Aleksios'un hükümranlığını kabul etmek zorunda kaldı, ancak antlaşma uygulanmadı. Antakya Prinkepsliği 1268'de Baybars tarafından yıkılana kadar varlığını korudu.

04

Kaynaklar ve tartışmalı noktalar

Gesta Francorum, Bohemund'a yakın bir bakışla yazıldığı için onun hak iddiasını meşru gösterir; Raymond d'Aguilers ise Raymond'un tarafını tutar. Anna Komnene, Bohemund'u yeminini bozan bir hilekâr olarak tasvir eder. Kaynakların bu açık taraflılığı, prinkepsliğin kuruluşunu siyasî propagandanın erken bir örneği olarak incelemeyi gerektirir.

Yöntem notu

Bu dosyadaki tarih, yer ve sayılar başlıca anlatı kaynakları ile modern araştırmalar karşılaştırılarak verilmiştir. Kaynaklar arasında ayrışan bilgiler metinde ayrıca belirtilmiştir; tez veya yayın için ilgili neşir ve sayfa numarasına başvurulmalıdır.