14 Eylül 1115 · Serdana, Suriye
Tell Dâniş Muharebesi
Antakya naibi Salernolu Roger, 14 Eylül 1115'te Tell Dâniş (Serdana) yakınlarında Büyük Selçuklu sultanının gönderdiği Bursuk b. Bursuk komutasındaki orduyu ani bir saldırıyla yendi. Zafer, kuzey Suriye'deki Frank varlığını birkaç yıl için güçlendirdi.
ARAŞTIRMA DOSYASI
Olayın tarihsel çözümlemesi
Arka plan
Mevdûd'un ölümünden sonra Sultan Muhammed Tapar, Hemedan emiri Bursuk b. Bursuk komutasında yeni bir ordu gönderdi. Halep'i yöneten Lü'lü', Mardin'den İlgazi ve Dımaşk'tan Tuğtekin ise sultanın ordusunun Suriye'deki konumlarını tehdit etmesinden çekindi. Bu nedenle 1115 yazında Antakya naibi Roger ile geçici bir ittifak kurdular ve ortak kuvvetler Apamea yakınında Selçuklu ordusunu bekledi.
Olayların seyri
Bursuk bir süre doğrudan çatışmadan kaçındı; müttefik kuvvetler dağılınca Kefertab'ı alarak Ma'arretünnu'mân çevresine ilerledi. Roger, Selçuklu ordusunun dağınık bir yürüyüş düzeninde olduğunu haber alınca Antakya kuvvetleriyle hızla hareket etti.
14 Eylül'de Tell Dâniş yakınlarında, ordugâh kurmaya hazırlanan Selçuklu ordusuna ani bir saldırı düzenledi. Hazırlıksız yakalanan ordu dağıldı; ağırlıklar ve ganimet Frankların eline geçti. Bursuk geri çekildi ve kısa süre sonra öldü.
Sonuçlar ve önemi
Tell Dâniş, Bağdat'tan yönetilen büyük Selçuklu seferlerinin sonuncularından biri oldu; bundan sonra Haçlılara karşı mücadele Musul, Mardin, Halep ve Dımaşk gibi yerel merkezlere kaldı. Roger'in zaferi Antakya'nın gücünü artırdı, ancak bu üstünlük 1119'da Kanlı Meydan'da İlgazi karşısında yaşanacak yenilgiyle sona erdi.
Muharebe, Haçlı dönemi Suriye'sinde ittifakların dinî bloklara göre değil, bölgesel güç dengelerine göre kurulabildiğini gösteren en açık örneklerden biridir.
Kaynaklar ve tartışmalı noktalar
Antakya kançılarisi Gualterius'un Bella Antiochena adlı eseri olaylara tanıklık eden en önemli Latin kaynaktır. İbnü'l-Kalânisî ve İbnü'l-Esîr, Suriyeli emirlerin Roger ile ittifakını ve Bursuk'un başarısızlığını aktarır. Muharebenin tam yeri ve tarafların kuvvetleri kaynaklarda farklı verilir.
Bu dosyadaki tarih, yer ve sayılar başlıca anlatı kaynakları ile modern araştırmalar karşılaştırılarak verilmiştir. Kaynaklar arasında ayrışan bilgiler metinde ayrıca belirtilmiştir; tez veya yayın için ilgili neşir ve sayfa numarasına başvurulmalıdır.