ö. 1098 · Urfa'nın Ermeni hâkimi
Ermeni Toros
Bizans unvanı taşıyan Ermeni Urfa hâkimi; 1098'de Baudouin de Boulogne'u evlat edinerek ortak yönetici yaptı ve kısa süre sonra bir isyanda öldürüldü.
BİYOGRAFİK DOSYA
Yaşamı ve tarihsel rolü
Hayatı ve siyasî çevresi
Toros, Bizans hizmetinde kuropalates unvanı taşıyan bir Ermeni yöneticiydi ve Selçuklu baskısı altında Urfa'yı yarı bağımsız olarak yönetiyordu. Şehrin Ermeni halkı ve çevredeki Türk emirleri arasında zor bir denge kurmaya çalışıyordu.
Haçlı Seferleri dönemindeki rolü
1098 başında Haçlı ana ordusundan ayrılan Baudouin de Boulogne'u yardıma çağırdı. Toros, Baudouin'i resmî bir törenle evlat edinerek varisi ve ortak yöneticisi yaptı. Mart 1098'de şehirde çıkan bir isyanda Toros öldürüldü ve Baudouin Urfa'nın tek hâkimi olarak ilk Haçlı devletini kurdu.
Tarihsel önemi ve kaynak problemi
Baudouin'in isyanda oynadığı rol tartışmalıdır: Urfalı Mateos, Baudouin'in isyancılarla temas hâlinde olduğunu ima eder; Fulcher of Chartres ise Baudouin'i suçlamaz. Toros'un hikâyesi, Haçlıların yerel Hristiyan yöneticilerle kurduğu ilişkilerin kırılganlığını gösterir.
Biyografik bilgiler sayfada gösterilen kaynaklar ve bağlantılı olay dosyalarıyla ilişkilendirilmiştir. Tartışmalı tarihler yaklaşık olarak bırakılmış, eksik bilgiler tahminle tamamlanmamış ve geç dönem edebî ya da görsel tasvirleri çağdaş portre kabul edilmemiştir.